คำนี้ ไม่ได้ แปลว่า “ขี้หึง” นะครับ ถ้าเข้าใจแค่นั้น เราจะพลาดหัวใจของคำนี้ไปทั้งดุ้นเลย
หัวใจของ yandere คือ “ความรัก” กับ “จิตใจที่พังไปแล้ว” อยู่ในคนเดียวกัน และพุ่งไปที่คนคนเดียวกัน ครับ ⇒ ขาดข้างใดข้างหนึ่งไป ก็ไม่ใช่ yandere แล้วนะครับ
- 1 yandere (ยันเดเระ) แปลว่าอะไร? ตอบสั้น ๆ ก่อน
- 2 yandere อ่านว่าอะไร? อ่านให้ถูกแบบคนญี่ปุ่น
- 3 ที่มาของคำ：病んでる ＋ デレデレ
- 4 ทำไม “หึง” ยังไม่ใช่คำแปลของ yandere
- 5 ยันเดเระ ซึนเดเระ ต่างกันยังไง?
- 6 ตัวละครยันเดเระ อนิเมะ：ตัวอย่างที่คนมักนึกถึงเป็นอันดับแรก
- 7 ประโยคคลาสสิกของตัวละคร yandere
- 8 วิธีใช้คำว่า ヤンデレ ในภาษาญี่ปุ่นจริง ๆ
- 9 ตระกูล「〜デレ」：ไม่ได้มีแค่ ツン กับ ヤン
- 10 สรุปความหมายของ yandere
yandere (ยันเดเระ) แปลว่าอะไร? ตอบสั้น ๆ ก่อน
「ヤンデレ」（อ่านว่า yan-de-re / ยันเดเระ）หมายถึง ตัวละครที่รักอีกฝ่ายมากจนจิตใจผิดปกติ แล้วความรักนั้นก็แปรสภาพเป็นการหวงแบบครอบครอง การสะกดรอยตาม ไปจนถึงการทำร้ายคนอื่นหรือทำร้ายอีกฝ่ายเอง ครับ
จุดสำคัญคือ เขาไม่ได้เลิกรัก นะครับ ⇒ ความอ่อนหวานยังอยู่ครบ เสียงยังหวาน ยังยิ้มให้ ยังทำอาหารให้ ⇒ แต่ สิ่งที่อยู่ข้างหลังรอยยิ้มนั้นมันพังไปแล้ว ครับ
ความน่ากลัวของ yandere จึงไม่ได้อยู่ที่ “ความโหดร้าย” แต่อยู่ที่ ความหวานกับความโหดมันมาพร้อมกัน แยกออกจากกันไม่ได้ ครับ
ลองอธิบาย「ヤンデレ」เป็นภาษาญี่ปุ่นแบบง่าย ๆ
【ヤンデレ】
好きな人への愛情が強すぎて、心が normal な状態ではなくなってしまったキャラクターのこと。
やさしさや甘さは残ったまま、独占欲・監視・暴力などの危険な行動が同時に出てくるのが特徴。【คำแปลไทย】
หมายถึงตัวละครที่มีความรักต่อคนที่ชอบมากเกินไป จนสภาพจิตใจไม่ปกติอีกต่อไป
จุดเด่นคือความอ่อนโยนและความหวานยังอยู่ครบ แต่พฤติกรรมอันตรายอย่างการหวงแบบครอบครอง การเฝ้าจับตามอง หรือความรุนแรง ก็โผล่ออกมาพร้อม ๆ กันครับ
เข้าใกล้แล้วครับ! แต่ยังไม่ถึงนะครับ
ตรงนี้แหละคือจุดที่คนไทยพลาดกันบ่อยที่สุด เดี๋ยวผมจะพาไปดูทีละขั้นครับ ⇒ เริ่มจาก “วิธีอ่าน” ก่อนเลยนะครับ
yandere อ่านว่าอะไร? อ่านให้ถูกแบบคนญี่ปุ่น
ก่อนจะเข้าเรื่องความหมาย มาเคลียร์เรื่อง yandere อ่านว่า อะไรกันก่อนครับ เพราะคนไทยส่วนใหญ่เจอคำนี้ครั้งแรกในรูป ตัวอักษรโรมัน จากคลิปหรือคอมเมนต์ฝรั่ง แล้วก็เลยติดอ่านแบบอังกฤษไปเลยครับ
ในภาษาญี่ปุ่นเขียนว่า 「ヤンデレ」 ครับ ⇒ แยกเป็นตัวอักษรคาตาคานะ 4 ตัว คือ ヤ ／ ン ／ デ ／ レ
「ヤンデレ」อ่านทีละจังหวะ
ヤ（ya）＝ ยะ
ン（n）＝ เสียง น สะกด ⇒ นับเป็น 1 จังหวะเต็ม
デ（de）＝ เดะ
レ（re）＝ เระ
↓
ยัน-เดะ-เระ ／ รวม 4 จังหวะเท่ากันหมด
จุดที่คนไทยพลาดบ่อยที่สุดมี 3 ข้อครับ
1. อย่าอ่านแบบภาษาอังกฤษ ⇒ ไม่ใช่ “แยน-เดียร์”
เห็นตัวสะกด yandere แล้วสมองคนไทยจะอ่านแบบอังกฤษทันทีครับ ⇒ กลายเป็น “แยนเดียร์” หรือ “ยานเดีย” ซึ่ง คนญี่ปุ่นฟังไม่ออกเลยครับ
ตัว e ท้ายคำในภาษาญี่ปุ่น ออกเสียงเสมอ นะครับ ⇒ ไม่ใช่ตัวเงียบแบบภาษาอังกฤษ ⇒ ต้องได้ยินเสียง “เระ” ชัด ๆ ครับ
2. ン ต้องนับเป็น 1 จังหวะ ไม่ใช่แค่ตัวสะกด
อันนี้เป็นหลักสำคัญของภาษาญี่ปุ่นทั้งภาษาเลยครับ ⇒ ン ไม่ได้เป็นแค่ “ตัวสะกด น” แบบภาษาไทย แต่มันมี ความยาวของมันเอง 1 จังหวะเต็ม ครับ
เทียบให้เห็นภาพ ⇒ คนไทยพูดว่า “ยัน” จะจบเร็วมาก แต่คนญี่ปุ่นพูด ヤン จะเป็น “ยะ-อึน” ที่ลากยาวกว่าเล็กน้อยครับ
3. ภาษาญี่ปุ่นไม่มีวรรณยุกต์
คนไทยเวลาอ่านคำต่างประเทศ มักจะใส่วรรณยุกต์ลงไปโดยไม่รู้ตัวครับ ⇒ กลายเป็น “ยั่นเด๊เร่” อะไรแบบนั้น
ภาษาญี่ปุ่น ไม่มีระบบวรรณยุกต์แบบภาษาไทย นะครับ ⇒ พยายามอ่านให้ราบเรียบเสมอกันทั้ง 4 จังหวะ จะใกล้เคียงของจริงที่สุดครับ
ส่วนการสะกดเป็นภาษาไทยนั้น ค่อนข้างนิ่งแล้วครับ ⇒ ในเว็บบอร์ดไทยอย่าง Pantip หรือ Dek-D จะเห็นรูป ยันเดเระ แทบจะทั้งหมดเลยครับ
ที่น่าสนใจคือฝั่ง「ツンデレ」ต่างหากที่ยังไม่นิ่งครับ ⇒ ในชุมชนคนดูอนิเมะจะเขียนว่า ซึนเดเระ แต่ในวิกิพีเดียภาษาไทยกลับใช้ สึนเดเระ ครับ
สาเหตุคือตัว ツ ในภาษาญี่ปุ่นมีเสียงที่ภาษาไทยไม่มีตรง ๆ ครับ ⇒ เลยเถียงกันไม่จบว่าจะใช้ ซ หรือ ส ดีนะครับ
ที่มาของคำ：病んでる ＋ デレデレ
ทีนี้มาถึงส่วนที่สนุกที่สุดครับ ⇒ 「ヤンデレ」ประกอบขึ้นจากคำ 2 คำ เอามาตัดหัวแล้วต่อกัน เหมือนกับ「ツンデレ」เป๊ะเลยครับ
1. ヤン มาจาก 病む (yamu) ⇒ 病んでる (yanderu)
คำแรกคือ 「病む」（yamu）ครับ ⇒ เป็นคำกริยาภาษาญี่ปุ่นแท้ ๆ ที่มีมานานแล้ว แปลว่า “ป่วย, เจ็บป่วย, ทุกข์ทรมาน” ครับ
สังเกตตัวคันจิ 「病」 นะครับ ⇒ ตัวนี้แหละที่อยู่ในคำว่า 「病気」（byouki = โรค, อาการป่วย）ที่ผู้เรียนภาษาญี่ปุ่นทุกคนต้องเจอในบทต้น ๆ ครับ
แล้ว 「病む」 พอผันเป็นรูปที่แสดงสภาพต่อเนื่อง จะได้เป็น 「病んでいる」（yandeiru）ครับ ⇒ และเวลาพูดจริงในชีวิตประจำวัน คนญี่ปุ่นจะตัด い ทิ้ง เหลือ 「病んでる」（yanderu）ครับ
การผันของ「病む」⇒「病んでる」
病む（yamu）⇒ ป่วย, ทุกข์ทรมาน
↓（เปลี่ยนเป็นรูป て）
病んで（yande）
↓（เติม いる เพื่อบอกสภาพที่เป็นอยู่）
病んでいる（yandeiru）⇒ “กำลังอยู่ในสภาพที่ป่วย”
↓（ภาษาพูด ตัด い ทิ้ง）
病んでる（yanderu）⇒ นี่แหละคือ「ヤン」ของ ヤンデレ ครับ
ตรงนี้เป็นเกร็ดที่มีประโยชน์มากสำหรับคนเรียนภาษาญี่ปุ่นครับ!
การตัด い จาก 「〜ている」 ให้เหลือ 「〜てる」 คือเรื่องปกติสุด ๆ ในภาษาพูดญี่ปุ่นครับ ⇒ 食べている → 食べてる ／ 見ている → 見てる ／ 病んでいる → 病んでる
ถ้าจำหลักนี้ได้ เวลาดูอนิเมะแล้วรู้สึกว่า “เอ๊ะ ทำไมพูดไม่เหมือนในหนังสือเรียน” จะเข้าใจขึ้นเยอะเลยนะครับ
คำกริยา 「病む」 เป็นคำแท้ ๆ ในภาษาญี่ปุ่นเลยครับ ไม่ได้แต่งขึ้นมาใหม่นะครับ
แต่ที่สำคัญคือ ในบริบทนี้มันไม่ได้หมายถึง “ป่วยทางร่างกาย” ครับ ⇒ มันหมายถึง “ป่วยทางจิตใจ” ครับ ⇒ ภาษาญี่ปุ่นมีสำนวนว่า 「心を病む」（kokoro o yamu = จิตใจป่วย）อยู่แล้วนะครับ
เกร็ดเพิ่มเติมที่ควรรู้ครับ ⇒ ทุกวันนี้ 「病んでる」 ถูกใช้เดี่ยว ๆ เป็นคำในภาษาพูดของวัยรุ่นญี่ปุ่นด้วย โดยหมายถึง “สภาพจิตใจกำลังย่ำแย่, กำลังดาวน์หนัก” ครับ
【ตัวอย่างการใช้「病んでる」เดี่ยว ๆ】
・最近ちょっと病んでる。
（saikin chotto yanderu.）
“ช่วงนี้สภาพจิตใจแย่ ๆ อยู่นิดหน่อยครับ”・あの子、病んでるっぽいから心配。
（ano ko, yanderu ppoi kara shinpai.）
“เด็กคนนั้นดูท่าจะสภาพจิตใจไม่ค่อยดี เลยเป็นห่วงครับ”※ในความหมายนี้ ไม่ได้ เกี่ยวกับความรักนะครับ ⇒ เป็นคนละเรื่องกับ ヤンデレ ครับ
2. デレ มาจาก デレデレ (deredere)
ส่วนหลังของคำคือ 「デレデレ」（deredere）ครับ ⇒ อันนี้เป็น คำเลียนแบบท่าทาง（ภาษาญี่ปุ่นเรียกว่า 擬態語 / gitaigo）ที่ใช้บรรยายอาการ อ่อนยวบใส่คนที่ชอบ ยิ้มไม่หุบ เสียงอ่อนลง ทำตัวอ้อน ๆ ติดหนึบ ครับ
คำนี้มีกลิ่นของการ “เสียฟอร์ม” อยู่นิด ๆ ครับ ⇒ คือปกติเป็นคนเท่ ๆ นิ่ง ๆ แต่พอเจอคนที่ชอบปุ๊บก็ละลายเป็นน้ำเลย ⇒ นั่นคือ デレデレ ครับ
และนี่คือ 「デレ」 ตัวเดียวกันเป๊ะกับที่อยู่ในคำว่า ツンデレ นะครับ ⇒ เป็น “ชิ้นส่วนกลาง” ที่ใช้ร่วมกันทั้งตระกูลเลยครับ
3. เอามาต่อกัน ⇒ ヤンデレ
เอา ヤン จาก 病んでる มาต่อกับ デレ จาก デレデレ ⇒ ได้คำใหม่ว่า ヤンデレ ครับ
โครงสร้างของคำว่า ヤンデレ
病んでる（yanderu）＝ จิตใจป่วย, จิตใจพัง
＋
デレデレ（deredere）＝ อ่อนหวาน ละลาย ติดหนึบ
↓（ตัดเอาแค่หัวของแต่ละคำ）
ヤン ＋ デレ ＝ ヤンデレ
↓
คนที่รักอีกฝ่ายอย่างสุดหัวใจ ในขณะที่จิตใจตัวเองพังไปแล้ว
พอเห็นโครงสร้างแบบนี้ จะเข้าใจทันทีเลยว่าทำไม yandere ถึงแปลเป็นคำไทยคำเดียวไม่ได้ครับ ⇒ เพราะตัวคำมันบรรจุ 2 สิ่งที่ปกติไม่ควรอยู่ด้วยกัน ไว้พร้อมกันนั่นเองครับ
มีเรื่องที่คนเข้าใจผิดบ่อยมาก ขอเตือนไว้ตรงนี้เลยครับ!
บางคนเห็น ヤン แล้วนึกไปถึงคำว่า 「ヤンキー」（yankee = พวกเด็กเกเร นักเลงวัยรุ่นญี่ปุ่น）ครับ
แต่ ไม่เกี่ยวกันเลยนะครับ! ⇒ ヤン ของ ヤンデレ มาจาก 病む เท่านั้นครับ ⇒ ถ้าจำสลับ ความหมายจะเพี้ยนไปคนละทางเลยครับ
4. คำนี้เกิดขึ้นเมื่อไหร่?
คำนี้ ใหม่มากครับ ⇒ และเกิด ทีหลัง「ツンデレ」นะครับ
ฝั่ง「ツンデレ」มีบันทึกการใช้ครั้งแรกในกระดานสนทนาออนไลน์ของญี่ปุ่นเมื่อ ปี 2002 ครับ ⇒ ส่วน「ヤンデレ」นั้น แหล่งข้อมูลญี่ปุ่นมักระบุว่าเริ่มเป็นที่รู้จักในวงกว้างราว ปี 2005 ครับ
สองผลงานที่ถูกยกว่าเป็นตัวจุดกระแสในปีนั้นคือ School Days（เกมที่วางจำหน่ายปี 2005）และอนิเมะ SHUFFLE!（ฉายปี 2005）ครับ
มีเกร็ดที่แฟนอนิเมะญี่ปุ่นรู้กันหมดครับ ⇒ 「空鍋」（karanabe = หม้อเปล่า）ครับ
มันคือฉากหนึ่งใน SHUFFLE! ที่ตัวละครสาวยืนคนอาหารในหม้ออยู่ ⇒ แต่พอกล้องเลื่อนไปดู ในหม้อนั้นไม่มีอะไรอยู่เลยครับ ⇒ เธอคนหน้าตาปกติ ตาว่างเปล่า คนหม้อเปล่า ๆ ไปเรื่อย ๆ
ฉากนี้กลายเป็น “ภาพจำ” ของคำว่า ヤンデレ ไปเลยครับ ⇒ เพราะมันสรุปทุกอย่างไว้ในภาพเดียว ⇒ ท่าทางยังอ่อนโยนเหมือนเดิม แต่ข้างในพังไปหมดแล้วครับ
แต่ต้องบอกไว้ตรง ๆ ครับว่า ประวัติของคำนี้ยังไม่มีข้อสรุปที่แน่นอน 100% นะครับ
แม้แต่วิกิพีเดียภาษาญี่ปุ่นเองก็ระบุไว้เลยว่า 「คำนิยามของคำนี้ยังลื่นไหล และความหมายก็ต่างกันไปตามคนใช้」 ครับ
เพราะมันเป็นคำที่เกิดจาก ผู้ใช้อินเทอร์เน็ต ไม่ได้เกิดจากนักวิชาการนั่นเองครับ
ทำไม “หึง” ยังไม่ใช่คำแปลของ yandere
คำถามดีมากครับ! ⇒ ตอบว่า ใช้ได้ครึ่งเดียวครับ
ภาษาไทยเรามีคำที่ใกล้เคียงอยู่หลายคำเลยครับ แต่แต่ละคำจะขาดชิ้นส่วนบางอย่างไป เดี๋ยวมาไล่ดูกันครับ
ลองเทียบคำไทยที่คนมักหยิบมาใช้แทน yandere กันครับ
คำไทยที่ใกล้เคียง yandere และสิ่งที่ยังขาดไป
●หึง / ขี้หึง ⇒ ไม่พอใจเมื่อคนรักไปสนใจคนอื่น
⇒ ขาด “จิตใจที่พังไปแล้ว” ⇒ คนขี้หึงส่วนใหญ่ยังปกติดีครับ
●หวง ⇒ ไม่อยากให้ใครมายุ่ง อยากเก็บไว้คนเดียว
⇒ ขาด ความรุนแรงและการสูญเสียการควบคุมตัวเอง
●คลั่งรัก / รักจนคลั่ง ⇒ อันนี้ใกล้ที่สุดแล้วครับ!
⇒ แต่ ขาด ด้าน デレ ⇒ คือขาดความหวาน ความอ่อนโยน ความน่ารักที่ยังอยู่ครบ
●โรคจิต ⇒ อันนี้ ไกลไปเลยครับ
⇒ เพราะมันตัดเรื่อง “ความรัก” ออกไปหมด ⇒ yandere ต้องมีความรักเป็นจุดเริ่มต้นเสมอครับ
เห็นไหมครับว่าทุกคำมันขาดอะไรบางอย่างไป ⇒ ปัญหาคือภาษาไทย (และภาษาอื่น ๆ อีกหลายภาษา) ไม่มีคำเดียวที่บรรจุทั้ง “ความรักที่หวานจริง” และ “จิตใจที่พังจริง” ไว้พร้อมกัน ครับ
นั่นแหละครับคือเหตุผลที่คนทั่วโลก เลือกจะยืมคำญี่ปุ่นไปใช้ทับศัพท์เลย แทนที่จะแปล ⇒ เพราะแปลยังไงก็ไม่ครบครับ
ลองสังเกตดูนะครับว่าเว็บไทยที่อธิบายคำนี้ ไม่มีใครแปลด้วยคำเดียว เลยครับ ⇒ ทุกเจ้าต้องอธิบายเป็น ประโยคยาว ๆ ทั้งนั้น เช่น
วิธีที่เว็บไทยใช้อธิบายคำว่า ยันเดเระ
・”หลงใหลคลั่งไคล้มากเกินจนเข้าขั้นป่วย จนเกิดความคิดอยากผูกขาดอีกฝ่าย หึงหวงจนเกินเหตุ และอาจถึงขั้นใช้ความรุนแรงกับคนที่ชอบ”
・”เป็นความรักวิปริตรูปแบบหนึ่ง ที่ต้องการให้คนที่ตนเองรัก รักแค่ตนเองคนเดียว ห้ามมองห้ามคุยกับคนอื่น”
※สังเกตนะครับว่าต้องใช้ตั้ง 3 องค์ประกอบ ⇒ รักมาก ＋ อยากผูกขาด ＋ พร้อมใช้ความรุนแรง ⇒ ถึงจะอธิบายคำญี่ปุ่นคำเดียวนี้ได้ครบครับ
เงื่อนไข 3 ข้อที่ทำให้เป็น yandere
① มี “ヤン” (จิตใจพังจริง) ⇒ ไม่ใช่แค่หงุดหงิดหรืองอน แต่คือ ตรรกะและการควบคุมตัวเองผิดปกติไปแล้ว
② มี “デレ” ที่เห็นได้จริง ⇒ ต้องมีด้านที่หวาน อ่อนโยน รักจริง ให้คนดูเห็น ⇒ ถ้ามีแต่ความโหด นั่นคือ ตัวร้าย เฉย ๆ ไม่ใช่ yandere ครับ
③ ทั้งสองอย่างพุ่งไปที่คนคนเดียวกัน ⇒ ที่พังก็ เพราะรักคนคนนั้นมากเกินไป ⇒ ความรักคือ “สาเหตุ” ของความพัง ไม่ใช่เรื่องบังเอิญที่มาพร้อมกันครับ
ข้อ ③ นี่แหละครับคือหัวใจ ⇒ yandere ไม่ได้พังแล้วบังเอิญมีความรัก แต่พังเพราะความรัก ครับ
ถูกต้องเลยครับ! สรุปได้เก่งมากครับ
ตัวร้ายที่ฆ่าคนเพราะอยากได้เงิน ⇒ ไม่ใช่ yandere ครับ
ตัวละครที่ฆ่าคนเพราะ “คนคนนั้นเข้าใกล้คนที่ฉันรัก” ⇒ นี่แหละครับ yandere
เห็นไหมครับว่าต่างกันตรง “แรงจูงใจ” ทั้งหมดเลยนะครับ
ยันเดเระ ซึนเดเระ ต่างกันยังไง?
มาถึงคำถามยอดฮิตที่สุดของหัวข้อนี้ครับ ⇒ ยันเดเระ ซึนเดเระ ต่างกันยังไง กันแน่?
สองคำนี้หน้าตาคล้ายกันมาก ลงท้ายด้วย デレ เหมือนกัน คนไทยเลยเรียกปนกันบ่อยมากครับ ⇒ แต่จริง ๆ แล้ว มันคนละเรื่องกันเลยครับ
กุญแจอยู่ที่ ส่วนหน้า ของคำครับ ⇒ ลองสังเกตดี ๆ นะครับ
ヤンデレ กับ ツンデレ ต่างกันตรงไหน
●ツンデレ（tsundere／ซึนเดเระ）
ツンツン（ท่าทีเย็นชา เชิดใส่）＋ デレ（อ่อนหวาน）
⇒ ส่วนหน้าบอก “ท่าทีที่แสดงต่ออีกฝ่าย”
⇒ ปัญหาคือ “พูดความในใจไม่เป็นเพราะเขิน”
⇒ อันตรายระดับ: โดนด่า (ฮา)
⇒ แนวเรื่อง: โรแมนติกคอเมดี จบอบอุ่น
●ヤンデレ（yandere／ยันเดเระ）
病んでる（จิตใจพัง）＋ デレ（อ่อนหวาน）
⇒ ส่วนหน้าบอก “สภาพจิตใจของตัวเอง”
⇒ ปัญหาคือ “รักมากเกินไปจนควบคุมตัวเองไม่ได้”
⇒ อันตรายระดับ: ถึงชีวิต
⇒ แนวเรื่อง: สยองขวัญ ทริลเลอร์ ซัสเปนส์
ตรงนี้มีจุดที่ลึกกว่าที่คนส่วนใหญ่สังเกตครับ! ⇒ ลองดูว่า ส่วนหน้าของคำมันเล่าเรื่องคนละมุมกันเลยนะครับ
ツン ⇒ อธิบาย สิ่งที่คนอื่นมองเห็นจากภายนอก (เธอทำหน้าเชิดใส่ฉัน)
ヤン ⇒ อธิบาย สิ่งที่เกิดขึ้นข้างในหัวของตัวละครเอง (ข้างในเธอพังไปแล้ว)
คำหนึ่งมองจากข้างนอก อีกคำมองจากข้างใน ⇒ นั่นคือเหตุผลที่มันเทียบกันตรง ๆ ไม่ได้เลยครับ
อีกวิธีจำที่เห็นภาพชัดมากคือ เรื่องของ “กำแพง” ครับ
จำง่าย ๆ ด้วยภาพ “กำแพง”
ツンデレ ⇒ ยังมีกำแพงอยู่ ⇒ กำแพงนั้นสร้างมา เพื่อซ่อนความเขินของตัวเอง
⇒ พอกำแพงพัง สิ่งที่ไหลออกมาคือ ความอ่อนหวาน ⇒ คนดูยิ้ม
ヤンデレ ⇒ กำแพงพังไปตั้งนานแล้ว ⇒ ที่พังไม่ใช่กำแพง แต่คือ เบรกในหัว
⇒ พอเบรกพัง สิ่งที่ไหลออกมาคือ ความรักที่ไม่มีอะไรหยุดได้อีก ⇒ คนดูขนลุก
และมีอีกจุดหนึ่งที่เป็นความต่างที่ ชัดเจนที่สุด ในทางโครงสร้างครับ ⇒ เรื่อง “สลับ” กับ “พร้อมกัน” ครับ
เสน่ห์ของ ツンデレ อยู่ที่ ช่องว่างระหว่างสองโหมด（ภาษาญี่ปุ่นเรียกว่า 「ギャップ」 / gap）ครับ ⇒ ต้องมีจังหวะ “สลับ” ให้เห็น คนดูถึงจะฟิน
แต่ ヤンデレ ไม่มีการสลับเลยครับ ⇒ ความรักกับความอันตรายมันอยู่ด้วยกัน ในวินาทีเดียวกัน ⇒ ตอนที่เธอยิ้มหวานที่สุด ก็คือตอนที่เธอน่ากลัวที่สุดพอดีครับ
ความต่างที่สำคัญที่สุด：”สลับ” หรือ “พร้อมกัน”
●ツンデレ ＝ สลับโหมด
ツン → 【สลับ】 → デレ → 【สลับ】 → ツン
⇒ ดูตอนไหนก็เจอ โหมดเดียว ⇒ ความสนุกอยู่ที่ “รอยต่อ”
●ヤンデレ ＝ พร้อมกัน
デレ ＋ ヤン ＝ ออกมาพร้อมกันตลอดเวลา
⇒ ดูตอนไหนก็เจอ ทั้งสองอย่างซ้อนกันอยู่ ⇒ ความน่ากลัวอยู่ที่ “มันแยกกันไม่ออก”
มีเรื่องน่าสนใจเกี่ยวกับ ภาษาไทยเอง ด้วยครับ!
คำว่า「ซึน」ฝังรากในภาษาไทยลึกมากจนหลุดออกจากวงอนิเมะไปแล้วครับ ⇒ ทุกวันนี้คนไทยใช้ 「ซึน」 เป็นคำไทยเดี่ยว ๆ ได้เลย เช่น “แฟนเป็นคนซึนมาก” ⇒ แถมยังแตกลูกออกมาเป็น สาวซึน / คนซึน / สายซึน อีกครับ
ขนาดมีนิยายไทยที่ใช้คำว่า 「สายซึน」 เป็นชื่อเรื่องเลยนะครับ ⇒ แปลว่ามันเป็นคำไทยเต็มตัวแล้วจริง ๆ ครับ
มีครับ แต่ น้อยกว่ากันมากเลยครับ ⇒ ที่พอเห็นบ้างคือคำว่า 「สาวยัน」 ในเว็บบอร์ดไทยครับ
เหตุผลก็ตรงไปตรงมาครับ ⇒ 「ซึน」เอาไว้แซวเพื่อนได้ แต่「ยัน」แซวไม่ได้ครับ
บอกเพื่อนว่า “เธอนี่สายซึนจริง ๆ” ⇒ เพื่อนหัวเราะ ⇒ แต่บอกว่า “เธอนี่ยันเดเระ” ⇒ เท่ากับบอกว่าเขาจิตใจไม่ปกตินะครับ (ฮา)
ตัวละครยันเดเระ อนิเมะ：ตัวอย่างที่คนมักนึกถึงเป็นอันดับแรก
เวลาพูดถึง ตัวละครยันเดเระ อนิเมะ จะมีชื่อกลุ่มหนึ่งที่ถูกยกขึ้นมาซ้ำ ๆ ทั้งในญี่ปุ่นและต่างประเทศครับ ⇒ ถ้าเคยดูสักเรื่อง จะเห็นภาพของคำนี้ทันทีเลยนะครับ
- 我妻由乃（Gasai Yuno）จาก 未来日記（Mirai Nikki / Future Diary）⇒ ถือเป็น ตัวแทนของคำว่า yandere ที่ดังที่สุดในระดับโลก ครับ ⇒ เธอรักพระเอกอย่างสุดหัวใจจริง ๆ และก็พร้อมกำจัดทุกอย่างที่ขวางทางจริง ๆ เช่นกันครับ
- 桂言葉（Katsura Kotonoha）จาก School Days ⇒ เริ่มเรื่องมาในฐานะสาวเงียบ ๆ อ่อนโยนสุด ๆ ⇒ แล้วเรื่องก็พาไปสู่ตอนจบที่คนดูทั่วโลกยังพูดถึงจนทุกวันนี้ครับ
- 芙蓉楓（Fuyou Kaede）จาก SHUFFLE! ⇒ เจ้าของฉาก 「空鍋」 ที่เล่าไปข้างบนนั่นแหละครับ ⇒ ข้อควรรู้：ด้านที่เป็นยันเดเระของเธอเป็นสิ่งที่ ฉบับอนิเมะเพิ่มเข้ามาเอง ครับ ⇒ ในเกมต้นฉบับเธอไม่ได้พังแบบนั้นนะครับ
- アンナ・錦ノ宮（Anna Nishikinomiya）จาก 下ネタという概念が存在しない退屈な世界（Shimoneta / อนิเมะปี 2015）⇒ เป็นยันเดเระที่ครบเครื่องมาก ⇒ เฝ้าหน้าห้องพระเอก เขียนจดหมายรักเป็นร้อยฉบับ และหึงจนขู่เพื่อนของเขาครับ
- 園崎詩音（Sonozaki Shion）จาก ひぐらしのなく頃に（Higurashi）⇒ ก่อเหตุรุนแรงเพราะความยึดติดกับผู้ชายคนเดียวล้วน ๆ ⇒ แต่มีข้อถกเถียง：แฟน ๆ ญี่ปุ่นจำนวนมากจัดเธอเป็น 「ヤンギレ」（yangire = 病む ＋ キレる คือพังแล้วระเบิดออกมา）มากกว่าจะเป็นยันเดเระแท้ ๆ ครับ
ส่วน 竜宮レナ（Rena）จากเรื่องเดียวกันนั้น คนมักเรียกว่ายันเดเระกันติดปาก ⇒ แต่ถ้ายึดตามนิยามเข้ม ๆ เธอ ไม่ค่อยเข้าข่าย ครับ ⇒ เพราะสิ่งที่ทำให้เธอพัง ไม่ได้มาจากความรัก นั่นเองครับ
ตามนิยามที่เข้มที่สุดคือแบบนั้นครับ! ⇒ ความรักต้องเป็น “ต้นเหตุ” ของความพัง ⇒ ไม่ใช่แค่สองอย่างมาอยู่ในตัวละครเดียวกันเฉย ๆ นะครับ
แต่ในการใช้จริงคนก็เรียกกันกว้าง ๆ กว่านั้นเยอะครับ (ฮา) ⇒ ก็อย่างที่บอกไปว่านิยามของคำนี้ยังลื่นไหลอยู่นะครับ
สังเกตเก่งมากครับ! ⇒ เป็นเพราะ ตอนที่คำนี้เกิดใหม่ ๆ มันถูกใช้กับตัวละครหญิงเป็นหลัก ครับ
แต่ทุกวันนี้ ตัวละครชายก็ถูกเรียกว่า yandere ได้ปกติแล้วครับ ⇒ ในญี่ปุ่นถึงกับมีคำเรียกแยกว่า 「ヤンデレ男子」（yandere danshi = หนุ่มยันเดเระ）เลยนะครับ
อีกเรื่องที่ควรรู้คือ คำนี้แพร่ไปทั่วโลกส่วนหนึ่งเพราะ “เกม” ครับ
เกมอินดี้ชื่อ Yandere Simulator ที่เอาคำนี้มาตั้งเป็นชื่อเกมตรง ๆ ทำให้คนที่ ไม่เคยดูอนิเมะเลย ก็รู้จักคำว่า yandere ผ่านคลิปเกมบน YouTube ครับ ⇒ คนไทยจำนวนไม่น้อยก็รู้จักคำนี้ทางนี้เหมือนกันนะครับ
ประโยคคลาสสิกของตัวละคร yandere
วิธีที่เร็วที่สุดในการเข้าใจ yandere คือดู “ประโยคติดปาก” ของตัวละครแนวนี้ครับ ⇒ เพราะประโยคพวกนี้ถูกออกแบบมาให้ อ่านครั้งแรกแล้วหวาน อ่านครั้งที่สองแล้วขนลุก ครับ
ประโยคติดปากของ yandere
①「ずっと一緒だよ」（zutto issho da yo）
“อยู่ด้วยกันตลอดไปนะ”
※ฟังเผิน ๆ คือประโยครักหวาน ๆ ⇒ แต่ในปาก yandere มันแปลว่า “จะไม่ปล่อยให้ไปไหนตลอดกาล” ครับ②「私だけを見て」（watashi dake o mite）
“มองแค่ฉันคนเดียวพอ”
※คำสำคัญคือ 「だけ」（dake = แค่…เท่านั้น）⇒ นี่คือคำที่บอกความเป็นเจ้าของแบบเบ็ดเสร็จครับ③「どこにも行かせない」（doko ni mo ikasenai）
“จะไม่ให้ไปไหนทั้งนั้น”
※รูป 「行かせない」 คือรูปให้ทำแบบปฏิเสธ（causative）⇒ แปลว่า “ไม่อนุญาตให้ไป” ⇒ ไม่ใช่ “ไม่อยากให้ไป” นะครับ ⇒ มันคือการควบคุม ไม่ใช่การขอร้อง ครับ④「他の子と話さないで」（hoka no ko to hanasanaide）
“อย่าไปคุยกับคนอื่นนะ”
※รูป 「〜ないで」 คือการขอร้องแบบห้าม ⇒ ไวยากรณ์ระดับต้นที่ผู้เรียนได้ใช้จริงเลยครับ⑤「大丈夫、もう邪魔する人はいないから」
（daijoubu, mou jama suru hito wa inai kara）
“ไม่เป็นไรแล้วนะ เพราะไม่มีคนมาขวางอีกแล้ว”
※ประโยคที่น่ากลัวที่สุดในลิสต์นี้ครับ ⇒ เพราะมันเป็นการ ปลอบใจ ที่บอกใบ้ว่าเกิดอะไรขึ้นไปแล้วครับ
สังเกตข้อ ③ ให้ดีนะครับ ⇒ ตรงนี้เป็นบทเรียนไวยากรณ์ญี่ปุ่นชั้นดีเลยครับ!
行く（iku = ไป）⇒ 行かせる（ikaseru = ให้ไป／ปล่อยให้ไป）⇒ 行かせない（ikasenai = ไม่ให้ไป）
รูป 「〜せる／させる」 นี้เรียกว่า 使役形（shiekikei = รูปให้ทำ）ครับ ⇒ ประเด็นคือ คนที่ใช้รูปนี้ได้ ต้องเป็นคนที่ มีอำนาจเหนืออีกฝ่าย นะครับ
เห็นไหมครับว่าแค่เลือกรูปกริยา ก็บอกความสัมพันธ์ทั้งหมดแล้ว ⇒ ภาษาญี่ปุ่นน่าสนใจตรงนี้เลยครับ
วิธีใช้คำว่า ヤンデレ ในภาษาญี่ปุ่นจริง ๆ
คำนี้ใช้เหมือน คำนาม ในภาษาญี่ปุ่นครับ ⇒ รูปประโยคจะเหมือนกับ ツンデレ เป๊ะเลยนะครับ
1. ใช้เป็นคำนาม ⇒ 「〜はヤンデレだ」
【ตัวอย่างประโยค】
・あのキャラ、完全にヤンデレだよね。
（ano kyara, kanzen ni yandere da yo ne.）
“ตัวละครนั้น ยันเดเระเต็มขั้นเลยเนอะครับ”・このアニメのヒロインはヤンデレです。
（kono anime no hiroin wa yandere desu.）
“นางเอกของอนิเมะเรื่องนี้เป็นยันเดเระครับ”
2. ใช้ขยายคำนาม ⇒ 「ヤンデレな〜」
ถ้าจะเอาไปขยายคำนามข้างหลัง ต้องเติม 「な」 ครับ ⇒ ใช้แบบเดียวกับคำคุณศัพท์กลุ่ม な เลยนะครับ
【ตัวอย่างประโยค】
・ヤンデレなキャラが出てくる作品が好きです。
（yandere na kyara ga detekuru sakuhin ga suki desu.）
“ผมชอบผลงานที่มีตัวละครยันเดเระออกมาครับ”
3. ใช้แบบเลี่ยง ๆ ⇒ 「ヤンデレっぽい」
「〜っぽい」 แปลว่า “ออกแนว…, ดูเหมือนจะ…” ครับ ⇒ ใช้ตอนไม่อยากฟันธง จะฟังนุ่มกว่าเยอะนะครับ
【ตัวอย่างประโยค】
・この展開、ちょっとヤンデレっぽくない？
（kono tenkai, chotto yandere ppoku nai?）
“เนื้อเรื่องช่วงนี้ออกแนวยันเดเระอยู่นิด ๆ ไหมครับ?”
แต่ตรงนี้ขอเตือนแรง ๆ เลยนะครับ! ⇒ อย่าเอาคำนี้ไปเรียกคนจริง ๆ ครับ
คำว่า ツンデレ ใช้แซวเพื่อนได้สบาย ๆ ครับ ⇒ แต่ ヤンデレ มันมีคำว่า 「病む」（ป่วย）อยู่ในตัว ⇒ เท่ากับเรากำลังบอกว่า “สภาพจิตใจของคุณไม่ปกติ” ครับ
ต่อให้พูดเล่น ก็อาจทำให้อีกฝ่ายเจ็บได้จริง ๆ นะครับ ⇒ ใช้กับ ตัวละครในเรื่องแต่ง เท่านั้นจะปลอดภัยที่สุดครับ
ใช่ครับ! เส้นแบ่งตรงนี้สำคัญมากนะครับ
และมีอีกคำที่คนสับสนกับ ヤンデレ บ่อยมากครับ ⇒ คำว่า 「メンヘラ」（menhera）ครับ
ヤンデレ กับ メンヘラ ไม่เหมือนกันนะครับ
「メンヘラ」（menhera）เป็นคำแสลงอินเทอร์เน็ตญี่ปุ่นที่มาจากคำว่า mental health ครับ ⇒ ใช้เรียกคนที่มีสภาพจิตใจไม่มั่นคงครับ
ヤンデレ กับ メンヘラ ต่างกันที่ “ทิศทาง”
●メンヘラ ⇒ ความเจ็บปวดหันเข้าหา ตัวเอง
⇒ ไม่มั่นคง เรียกร้องความสนใจ กลัวถูกทิ้ง ทำร้ายตัวเอง
●ヤンデレ ⇒ ความเจ็บปวดหันออกไปหา คนอื่น
⇒ กำจัดคู่แข่ง ควบคุมคนรัก ครอบครองแบบเบ็ดเสร็จ
※แต่ในการใช้จริง เส้นแบ่งนี้ก็ไม่ได้คมเสมอไปนะครับ ⇒ มีตัวละครที่ถูกเรียกทั้งสองอย่างอยู่เหมือนกันครับ
และขอย้ำเรื่องสำคัญที่สุดของบทความนี้ไว้ตรงนี้เลยครับ ⇒ ヤンデレ ไม่ใช่ศัพท์ทางการแพทย์ครับ
วิกิพีเดียภาษาญี่ปุ่นเขียนไว้ชัดเจนว่า คำนี้ ไม่ได้ตั้งอยู่บนทฤษฎีจิตเวชศาสตร์ และ ไม่ได้มาจากความรู้ทางการแพทย์ ครับ ⇒ มันเป็นแค่ “ประเภทของตัวละคร” ในงานบันเทิงเท่านั้นนะครับ
เพราะฉะนั้นอย่าเอาคำนี้ไปวินิจฉัยใครเด็ดขาดครับ ⇒ ใช้กับตัวละครในเรื่องแต่งเท่านั้นจะปลอดภัยที่สุดครับ
ตระกูล「〜デレ」：ไม่ได้มีแค่ ツン กับ ヤン
มีอีกเพียบเลยครับ! ⇒ เพราะ 「デレ」 มันกลายเป็น “ชิ้นส่วนสำเร็จรูป” ที่เอาไปต่อกับอะไรก็ได้แล้วครับ
สูตรคือ ⇒ 【สภาพหรือท่าทีด้านนอก】＋ デレ ⇒ แค่เปลี่ยนส่วนหน้า ก็ได้ตัวละครแบบใหม่ทันทีเลยครับ
ตัวอย่างสมาชิกในตระกูลนี้ครับ
- ツンデレ（tsundere）⇒ เย็นชาใส่ แต่ข้างในหวาน ⇒ เพราะเขิน
- ヤンデレ（yandere）⇒ หวานจริง แต่จิตใจพัง ⇒ เพราะรักเกินขอบเขต
- クーデレ（kuudere）⇒ นิ่ง เย็น ไร้อารมณ์ แต่มีมุมอ่อนหวาน ⇒ ต่างจาก ツン ตรงที่ ไม่ได้ดุ แค่นิ่ง ครับ
- ダンデレ（dandere）⇒ เงียบมากเพราะขี้อาย แต่พอสนิทแล้วหวานสุด ๆ
- デレデレ（deredere）⇒ หวานตั้งแต่ต้นจนจบ ไม่มีเปลือกอะไรกั้นเลย
พอเห็นทั้งตระกูลพร้อมกัน จะเข้าใจตำแหน่งของ ヤンデレ ชัดขึ้นเยอะเลยครับ
เพราะสมาชิกคนอื่น ๆ ในตระกูลนี้ ส่วนหน้าล้วนบอก “ท่าทีที่แสดงออก” ทั้งนั้น ⇒ มีแค่ ヤンデレ คนเดียวที่ส่วนหน้าบอก “สภาพจิตใจ” ครับ ⇒ มันเลยเป็นตัวที่หลุดกรอบที่สุดในตระกูลนะครับ
ผมรวบรวมตระกูล「〜デレ」ทั้งหมดไว้ให้แล้วที่นี่ครับ ⇒ รวมประเภท “เดเระ” ในอนิเมะ ครับ
สรุปความหมายของ yandere
ทบทวนกันอีกรอบครับ
⇒ ความรักที่หวานจริง กับ จิตใจที่พังจริง อยู่ในคนเดียวกันและพุ่งไปที่คนคนเดียวกัน
●วิธีอ่าน ⇒ ヤ／ン／デ／レ ＝ 4 จังหวะเท่ากัน（ン นับเป็น 1 จังหวะเต็ม）⇒ ไม่ใช่ “แยนเดียร์” แบบอังกฤษ และไม่ต้องใส่วรรณยุกต์
●ヤン มาจาก 病む ไม่ใช่ ヤンキー ⇒ นี่คือจุดที่คนเข้าใจผิดบ่อยที่สุดครับ
●“หึง” ยังไม่พอ ⇒ หึง／หวง ขาดเรื่องจิตใจที่พัง ／ คลั่งรัก ขาดความหวาน ／ โรคจิต ตัดความรักทิ้งไปเลย
●ต่างจาก ツンデレ ⇒ ツン บอก “ท่าทีที่คนอื่นเห็น” ／ ヤン บอก “สภาพจิตใจข้างใน” ⇒ คนละมุมมองกันเลยครับ
●ต่างจาก メンヘラ ⇒ メンヘラ หันเข้าหาตัวเอง ／ ヤンデレ หันออกไปหาคนอื่น
●ข้อควรระวัง ⇒ ใช้กับตัวละครในเรื่องแต่งเท่านั้น ⇒ เรียกคนจริงว่า yandere ไม่ใช่การแซว แต่เป็นการบอกว่าเขาป่วยครับ
คำว่า yandere เป็นตัวอย่างชั้นดีของ “คำญี่ปุ่นที่แปลตรงตัวไม่ได้” ครับ
เพราะมันไม่ได้อธิบายแค่ “นิสัย” แต่อธิบาย ความสัมพันธ์ระหว่างความรักกับสภาพจิตใจ ทั้งชุดในคำเดียวเลยนะครับ
ครั้งหน้าเวลาดูอนิเมะ ลองสังเกตดูนะครับว่าตัวละครที่ดู “หวานผิดปกติ” คนนั้น เขาหวานเพราะอะไร แล้วความหวานนั้นเริ่มพังตอนไหน ⇒ พอจับจังหวะนั้นได้ คุณจะเข้าใจคำนี้ด้วยตัวเองเลยครับ!
「つんつん」「でれでれ」デジタル大辞泉・小学館（สืบค้นผ่านฐานข้อมูล コトバンク / kotobank.jp）
「ヤンデレ」「ツンデレ」ウィキペディア日本語版（ja.wikipedia.org）※ประวัติของคำอ้างอิงจาก『まじカル! 2008SP』
「ヤンデレ」実用日本語表現辞典・Weblio辞書（weblio.jp）
「ヤンデレ」「クーデレ」「空鍋」ニコニコ大百科（dic.nicovideo.jp）
「ヤンデレ」ウィクショナリー日本語版・Wiktionary（ja.wiktionary.org）
「สึนเดเระ」วิกิพีเดียภาษาไทย（th.wikipedia.org）
กระทู้อภิปรายเรื่อง ซึนเดเระ／ยันเดเระ บนเว็บบอร์ด Pantip（pantip.com）
