คำศัพท์อาหารเม็กซิกัน: สั่งทาโก้เป็นภาษาสเปนด้วยประโยคสั้น ๆ ที่ใช้ได้จริง

สั่งอาหารภาษาสเปนไม่ได้ใช้ประโยคยาว แต่ใช้ประโยคสั้นสลับกันไปมา

ความล้มเหลวอันดับหนึ่งของคนเพิ่งเริ่มเรียนภาษาสเปน คือการพยายามแปลประโยคยาว ๆ ในหัวให้ครบก่อนแล้วค่อยพูด

เช่น อยากพูดว่า “ขอทาโก้สามอันใส่ทุกอย่างแต่ไม่เอาหัวหอม แล้วก็แยกน้ำจิ้มมาต่างหากด้วยค่ะ” แล้วก็พยายามประกอบเป็นภาษาสเปนทั้งก้อน

ผลคือ ยังประกอบไม่เสร็จ คิวก็เดินไปแล้ว

หน้าร้านจริง ๆ ไม่ได้เป็นแบบนั้นครับ มันเป็นการโต้ตอบสั้น ๆ แบบนี้

ลองสังเกตว่าในบทสนทนาข้างบน ประโยคที่ยาวที่สุดของเรามีแค่ 4 คำ ที่เหลือคือ 2-3 คำทั้งนั้น

เพราะฉะนั้น สิ่งที่ต้องเตรียมไม่ใช่ “ประโยคยาว 1 ประโยค” แต่เป็น “ท่อนสั้น ๆ หลาย ๆ ท่อน” ครับ บทความนี้จะไล่ให้ครบทีละท่อนเลย

หัวใจของการสั่งทาโก้: “จำนวน + de + ชื่อไส้”

ถ้าจะจำอะไรจากบทความนี้แค่อย่างเดียว ให้จำอันนี้ครับ

นี่เป็นเรื่องเดียวกับตอนเราไปร้านก๋วยเตี๋ยวแล้วพูดว่า “หมูสองชามค่ะ” โดยไม่ต้องพูดว่า “ก๋วยเตี๋ยวหมูสองชาม” เลยนะครับ คนขายเข้าใจอยู่แล้วว่าเราสั่งอะไร

ส่วนคำว่า de ในที่นี้แปลตรงตัวได้ประมาณ “ของ / แบบ” ทำหน้าที่เชื่อมของหลักเข้ากับรายละเอียด ครับ

ภาษาสเปนใช้ de เชื่อมแบบนี้ตลอด และเราจะเจอมันซ้ำ ๆ ในทุกหัวข้อของบทความนี้ ทั้ง tacos de pastor（ทาโก้แบบปาสตอร์）และ agua de jamaica（น้ำกระเจี๊ยบ）

ชื่อไส้ทาโก้ที่เจอบ่อยที่สุด

ที่ร้านข้างทาง เมนูมักจะเขียนแค่ชื่อไส้เรียงกันเฉย ๆ ครับ รู้จักไว้สัก 6-7 คำก็สั่งได้เกือบทุกร้านแล้ว

• pastor（ปาสตอร์）… หมูหมักเครื่องเทศสีแดง ย่างบนไม้เสียบแนวตั้ง
• bistec（บิสเต็ก）… เนื้อวัวหั่นชิ้นย่างกระทะ
• suadero（ซัวเดโร）… เนื้อวัวส่วนท้อง เคี่ยวจนนุ่ม
• carnitas（การ์นิตัส）… หมูเคี่ยวในน้ำมันจนเปื่อย
• pollo（โปโย）… ไก่
• chorizo（โชริโซ）… ไส้กรอกหมูรสจัด
• barbacoa（บาร์บาโกอา）… เนื้อแกะหรือแพะอบ

ชื่ออาหารเม็กซิกันส่วนใหญ่คือ “ชื่อสไตล์” ไม่ใช่ “ชื่อวัตถุดิบ”

นี่คือจุดที่พจนานุกรมช่วยเราไม่ได้ครับ และเป็นสาเหตุที่คนเปิดดิกแล้วยังงงอยู่ดี

ลองดูสามคำนี้เทียบกัน

สามคำนี้เราแยกเขียนไว้เป็นบทความละเอียดต่างหาก อ่านต่อได้ที่นี่ครับ

• al pastor แปลว่าอะไร ทำไมชื่อ “คนเลี้ยงแกะ” แต่เป็นเนื้อหมู
• con todo แปลว่าอะไร “ใส่ทุกอย่าง” ที่ว่าคือใส่อะไรบ้าง
• elote กับ esquites ต่างกันยังไง ข้าวโพดเม็กซิกันสองแบบ
• agua fresca แปลว่าอะไร horchata กับ jamaica คือเครื่องดื่มแบบไหน

¿Con todo? คำถามที่คุณจะโดนถามแน่นอน

พอสั่งไส้เสร็จ คำถามแรกที่จะได้ยินคือ ¿Con todo? ครับ

con = “กับ / ใส่” และ todo = “ทั้งหมด” รวมกันแปลว่า “เอาแบบใส่ครบเลยไหม”

ตอบได้ 3 แบบหลัก ๆ ครับ

【ตอบว่าเอาครบ】
・Sí, con todo.
（ครับ ใส่ครบเลย）

【ตอบว่าเอาครบแต่ตัดบางอย่าง】
・Con todo, pero sin cebolla.
（ใส่ครบ แต่ไม่เอาหัวหอม）

【ตอบว่าไม่เอาอะไรเลย】
・No, así está bien.
（ไม่ครับ แค่นี้พอ）

และที่สำคัญกว่านั้นคือ “ทุกอย่าง” ของแต่ละร้านไม่เหมือนกัน ครับ

มันไม่ใช่คำที่มีนิยามตายตัวเหมือนชื่อเมนูในภาพถ่าย แต่เป็นคำที่ต้องถามเอาหน้าร้าน ประโยคที่ใช้ถามคือ

・¿Qué lleva?
（ใส่อะไรมาบ้างครับ）

・¿Con todo lleva cebolla y cilantro?
（แบบใส่ครบนี่มีหัวหอมกับผักชีใช่ไหมครับ）

บอก “ไม่ใส่ / แยกใส่” — คนไทยได้เปรียบตรงนี้มาก

ถูกต้องเลยครับ คำที่ต้องรู้มีแค่ 3 คำ

คำว่า cilantro ก็คือผักชี ตัวเดียวกับที่เราใส่ในต้มยำเลยครับ ไม่ใช่ผักชีฝรั่งหรือผักชีลาว แต่เป็นผักชีธรรมดาที่คนโลกแบ่งเป็นสองฝ่ายเพราะมันนี่แหละ

เพราะฉะนั้นถ้าใครไม่กินผักชี ประโยค sin cilantro, por favor. คือประโยคที่ควรท่องให้ขึ้นใจก่อนไปเม็กซิโกครับ

“เผ็ดไหม” เป็นคนละเรื่องกับ con todo

หลายคนเข้าใจผิดว่าถ้าตอบ con todo แล้วจะได้ของเผ็ดมา ซึ่งไม่ใช่ครับ

เรื่องเผ็ดเป็นคนละเรื่องกันเลย และปกติจะมาในรูปของถ้วยซัลซ่าที่วางไว้ให้ตักเอง ครับ

【ถามเรื่องความเผ็ด】
・¿Pica?（เผ็ดไหมครับ）
・¿Cuál no pica?（อันไหนไม่เผ็ดครับ）
・¿Pica mucho?（เผ็ดมากไหมครับ）

【บอกระดับ】
・Poquito, por favor.（นิดเดียวพอครับ）
・Sin picante.（ไม่เผ็ดครับ）

อีกเรื่องที่ควรรู้คือ ซัลซ่าสีเขียวไม่ได้แปลว่าไม่เผ็ดเสมอไป ครับ

สีของซัลซ่าบอกแค่ว่าทำจากอะไร（เขียว = มะเขือเทศเขียว tomate verde ／ แดง = มะเขือเทศกับพริกแห้ง）ไม่ได้บอกระดับความเผ็ด บางร้าน salsa verde เผ็ดกว่า salsa roja เยอะเลยครับ ถามก่อนปลอดภัยกว่า

“กินที่นี่หรือใส่ถุงกลับ” — ¿Para aquí o para llevar?

ประโยคสุดท้ายของการสั่งมักจะเป็นอันนี้ครับ

・¿Para aquí o para llevar?
（กินที่นี่หรือเอากลับครับ）

・Para aquí.（กินที่นี่ครับ）
・Para llevar.（ใส่ถุงกลับครับ）

คำว่า llevar แปลว่า “พาไป / หิ้วไป” ครับ ดังนั้น para llevar คือ “สำหรับหิ้วไป” ซึ่งตรงกับ “ใส่ถุง” ในภาษาไทยเป๊ะ ๆ เลยนะครับ

ถ้าเราคิดว่า “ใส่ถุงครับ” = Para llevar จะจำได้ไวกว่าท่อง “take away” เยอะครับ

คำศัพท์เครื่องดื่มที่ร้านข้างทาง

ร้านทาโก้เกือบทุกร้านจะมีโถแก้วใหญ่ ๆ ใส่น้ำสีสวย ๆ ตั้งอยู่ครับ นั่นคือ aguas frescas

ไวยากรณ์เล็ก ๆ 3 ข้อที่คนไทยต้องปรับ

ภาษาไทยไม่มีสามสิ่งนี้ เลยเป็นจุดที่ต้องตั้งใจสักหน่อยครับ

1. คำนามมีเพศ และคำนำหน้าต้องเปลี่ยนตาม

ภาษาสเปนแบ่งคำนามเป็นเพศชายกับเพศหญิง และคำนำหน้านาม（el／la）ต้องเข้าคู่กัน

• el taco（เพศชาย）／el elote（เพศชาย）
• la salsa（เพศหญิง）／la cebolla（เพศหญิง）

2. คำนามเปลี่ยนรูปตอนเป็นพหูพจน์

ภาษาไทยพูดว่า “ทาโก้ 3 อัน” คำว่าทาโก้ไม่เปลี่ยนรูป แต่ภาษาสเปนต้องเติม -s ครับ

• un taco（1 อัน）⇒ tres tacos（3 อัน）
• una salsa ⇒ dos salsas

3. el agua — คำหลอกที่ต้องรู้ก่อนสั่งน้ำ

agua（น้ำ）เป็นคำนามเพศหญิง แต่เวลาเป็นเอกพจน์กลับใช้ el ครับ

เพราะเหตุผลคือเรื่องเสียง ไม่ใช่เรื่องเพศ คำนี้จึงยังเป็นเพศหญิงอยู่เหมือนเดิม ครับ ผลก็คือ

การออกเสียงที่คนไทยพลาดบ่อยที่สุด

ภาษาไทยมีตัวสะกดท้ายคำได้จำกัด และเราออกเสียงตัวสะกดแบบ “หยุด” ไม่ปล่อยเสียงต่อ พอมาเจอภาษาสเปนก็เลยมีสองเสียงที่หายไปบ่อยมากครับ

โดยเฉพาะ เสียง s สำคัญมากครับ เพราะมันคือตัวที่บอกว่าเราสั่ง 1 อันหรือหลายอัน ถ้าเสียงนี้หาย คนขายอาจงงว่าตกลงจะเอากี่อันกันแน่

อีก 3 ตัวอักษรที่หน้าตาหลอกคนไทย（และคนทั้งโลก）คือ

• j ⇒ ออกเสียงเหมือน ฮ ไม่ใช่ “จ”（jamaica = ฮา-ไม-กา）
• h ⇒ ไม่ออกเสียงเลย（horchata = ออร์-ชา-ตา）
• ll ⇒ ออกเสียงประมาณ ย（tortilla = ตอร์-ตี-ยา ／ llevar = เย-บาร์）

ประกอบร่าง: สั่งจริงตั้งแต่ต้นจนจบ

เอาทุกท่อนที่เรียนมาต่อกันเป็นบทสนทนาเต็มครับ สังเกตว่าไม่มีประโยคไหนยาวเกิน 5 คำเลย

สรุปคำศัพท์อาหารเม็กซิกันและวิธีสั่งทาโก้

อ่านต่อ: เจาะลึกทีละคำ

คำที่โผล่ในบทความนี้และ “แปลตรงตัวแล้วเพี้ยน” เราแยกไปอธิบายละเอียดไว้แล้วครับ