saber conocer ต่างกันอย่างไร แยกด้วยคำไทยว่า รู้ กับ รู้จัก

Kodak
วันนี้มาดูคู่ที่คนเรียนภาษาสเปนทั่วโลกบ่นว่ายากที่สุดคู่หนึ่งครับ นั่นคือ saber กับ conocer

ทั้งสองคำแปลว่า「รู้」เหมือนกัน แต่ใช้สลับกันไม่ได้เลยนะครับ

แต่ผมมีข่าวดีจะบอกครับ คนไทยแยกคู่นี้ได้อยู่แล้วโดยไม่ต้องเรียน

ได้อยู่แล้วเหรอครับ? ผมยังไม่เคยเรียนคำพวกนี้เลยนะ
Kodak

ลองตอบคำถามนี้ดูนะครับ

「ผมรู้เขา」กับ「ผมรู้จักเขา」อันไหนถูกครับ

「รู้จักเขา」สิครับ「รู้เขา」มันฟังดูแปลก ๆ ไม่มีใครพูดแบบนั้น
Kodak

นั่นแหละครับคำตอบของบทความนี้เลย

saber = รู้ / conocer = รู้จัก

คุณเพิ่งตอบคำถามภาษาสเปนถูกโดยที่ยังไม่ได้เรียนอะไรเลยนะครับ

saber conocer ต่างกันอย่างไร คำตอบสั้นที่สุด

ความต่างของ saber กับ conocer

saber「มีข้อมูลอยู่ในหัว」รู้
(รู้ข้อเท็จจริง・รู้คำตอบ・ทำเป็น)

conocer「เคยสัมผัสมาแล้ว」รู้จัก
(รู้จักคน・เคยไปสถานที่・คุ้นกับผลงาน)

ภาษาอังกฤษใช้ know คำเดียวคลุมทั้งสองอย่าง คนที่เรียนภาษาสเปนผ่านภาษาอังกฤษเลยต้องมานั่งท่องกฎ แต่ภาษาไทยของเราแยกไว้ตั้งแต่แรกครับ

สิ่งที่ต้องทำจึงไม่ใช่「ท่องความหมาย」แต่คือ「จับคู่คำ」แล้วไปลุยเรื่องที่ยากจริง ๆ ต่อ ซึ่งก็คือรูปการผันครับ

saber ใช้ตอนไหน มี 3 แบบหลัก

Kodak
มาดู saber ก่อนครับ ใช้อยู่ 3 แบบใหญ่ ๆ นะครับ

1. รู้ข้อเท็จจริง(saber que…)

เวลาจะบอกว่ารู้ว่ามีเรื่องนี้เกิดขึ้น ใช้ saber que ครับ

Sé que vive aquí.
(ฉันรู้ว่าเขาอยู่ที่นี่)
¿Sabes la dirección de Felipe?
(คุณรู้ที่อยู่ของเฟลิเปไหม)

2. รู้คำตอบของคำถาม(saber + คำแสดงคำถาม)

ถ้าข้างหลังเป็น dónde(ที่ไหน), quién(ใคร), cuándo(เมื่อไหร่), qué(อะไร)ก็ใช้ saber ครับ

No sé dónde está.
(ฉันไม่รู้ว่าเขาอยู่ไหน)
¿Sabes dónde hay un buen café?
(คุณรู้ไหมว่าร้านกาแฟดี ๆ อยู่ตรงไหน)

3. ทำเป็น ทำได้(saber + กริยารูปเดิม)

อันนี้เป็นแบบที่คนไทยมักไม่ทันคิดถึงครับ saber + กริยารูป infinitivo แปลว่า「ทำเป็น」

Sé nadar.
(ฉันว่ายน้ำเป็น)
Yo sé tocar el piano.
(ฉันเล่นเปียโนเป็น)
Anita no sabe nadar.
(อานีตาว่ายน้ำไม่เป็น)

อ๋อ… ในภาษาไทยเราก็พูดว่า「ว่ายน้ำเป็น」ซึ่งไม่มีคำว่ารู้เลย พอเป็นภาษาสเปนกลับใช้คำว่ารู้เหรอครับ?
Kodak

ใช่ครับ ตรงนี้คือจุดเดียวที่ภาษาไทยไม่ช่วยเรานะครับ

คิดแบบนี้ก็ได้ครับว่า「รู้วิธีว่ายน้ำ」คนที่รู้วิธีก็คือคนที่ว่ายเป็น เชื่อมแบบนี้แล้วจะจำได้ไม่ยากครับ

อีกจุดที่คนไทยชอบสงสัยคือประโยค ¿Sabes español?(คุณพูดสเปนได้ไหม)

ประโยคนี้เต็ม ๆ คือ saber hablar español(รู้วิธีพูดภาษาสเปน)แต่เจ้าของภาษาตัด hablar ทิ้งจนเหลือแค่นี้ครับ

นอกจากนี้ saber de ยังแปลว่า「รู้เรื่องเกี่ยวกับ…」ได้ด้วย

Sabe mucho de computadoras.
(เขารู้เรื่องคอมพิวเตอร์เยอะมาก)

conocer ใช้ตอนไหน และทำไมต้องมี a ข้างหน้าคน

conocer ใช้กับสิ่งที่เราเคยสัมผัส เคยเจอ เคยคุ้นมาแล้วครับ แบ่งได้เป็น 3 กลุ่ม

3 กลุ่มที่ใช้ conocer

คน:Conozco a Ana.(ฉันรู้จักอานา)
สถานที่:¿Conoces Madrid?(คุณรู้จักมาดริดไหม/เคยไปไหม)
ผลงาน・สาขาความรู้:Conozco esa canción.(ฉันรู้จักเพลงนั้น)

เอ๊ะ ทำไม Conozco a Ana มี a แต่ ¿Conoces Madrid? ไม่มีครับ?
Kodak

ตาดีมากครับ อันนี้เรียกว่า a ของบุคคล(personal a)นะครับ

กฎคือ ถ้ากรรมของประโยคเป็น「คน」ต้องใส่ a ข้างหน้าเสมอ ส่วนสถานที่หรือสิ่งของไม่ต้องใส่ครับ

Conozco a Ana.(ฉันรู้จักอานา = คน จึงต้องมี a)
¿Conoces a mi amiga Melissa?(คุณรู้จักเมลิสซ่าเพื่อนฉันไหม)
Conozco Madrid.(ฉันรู้จักมาดริด = สถานที่ ไม่ต้องมี a)

ภาษาไทยไม่มีคำแบบนี้ เลยเป็นจุดที่ลืมกันบ่อยมากครับ เวลาท่องคำว่า conocer ให้ท่องติดกันไปเลยว่า conocer a เมื่อพูดถึงคน จะช่วยได้เยอะ

ประโยคที่แยกได้ยากที่สุด รู้จักหน้า กับ รู้แค่ชื่อ

Kodak

ทีนี้มาถึงจุดที่สนุกที่สุดของคู่นี้ครับ

ประโยคภาษาไทยว่า「ผมรู้จักเขา」พอเป็นภาษาสเปนจะแตกออกเป็นสองประโยคคนละความหมายนะครับ

「รู้จักเขา」สองแบบ

Lo conozco.
(ฉันรู้จักเขา = เคยเจอตัวจริง เคยคุยกัน

Sé quién es.
(ฉันรู้ว่าเขาเป็นใคร = รู้แค่ชื่อ ไม่เคยเจอตัว

อ๋อ… อันนี้ภาษาไทยก็แยกนะครับ เวลาเพื่อนถามว่ารู้จักดาราคนนี้ไหม ผมก็ตอบว่า「รู้จักแต่ชื่อ ไม่เคยเจอตัว」
Kodak

เป๊ะเลยครับ ภาษาไทยแยกด้วยการเติมคำอธิบายท้ายประโยค แต่ภาษาสเปนแยกด้วยการเปลี่ยนกริยานะครับ

ถ้าคุณตอบว่า Lo conozco ทั้ง ๆ ที่ไม่เคยเจอตัวจริง เจ้าของภาษาจะเข้าใจว่าคุณสองคนเป็นคนรู้จักกันครับ

คำถามข้อเดียวที่ใช้ตัดสินตอนพูดจริง

ในบทสนทนาจริงเราไม่มีเวลานั่งไล่กฎครับ ให้ใช้คำถามข้อนี้ข้อเดียวพอ

คำถามตัดสิน

สิ่งที่อยู่ข้างหลังกริยาคืออะไร

⇒「ข้อเท็จจริง・คำถาม・วิธีทำ」= saber
⇒「คน・สถานที่・ผลงาน」= conocer

ด่านจริงของคนไทย การผัน sé กับ conozco

Kodak

เรื่องความหมายจบแล้วครับ ทีนี้มาถึงส่วนที่ต้องออกแรงจริง ๆ นะครับ

กริยาภาษาไทยไม่ผันตามประธาน แต่ภาษาสเปนผันครับ และสองคำนี้ดันผิดปกติเฉพาะรูป yo(ฉัน)พอดี

รูปปัจจุบัน

saber, sabes, sabe, sabemos, sabéis, saben

conocerconozco, conoces, conoce, conocemos, conocéis, conocen

ผมนึกว่าเป็น sabo กับ conoco ซะอีกครับ ทำไมมันเพี้ยนแค่ตัวแรกตัวเดียวเนี่ย
Kodak

คนเรียนใหม่พลาดตรงนี้กันหมดครับ ไม่ต้องเสียใจนะครับ

× sabo และ × conoco ไม่มีในภาษาสเปนครับ ที่ถูกคือ กับ conozco

วิธีจำคือ กริยากลุ่มที่ลงท้ายด้วย -cer จะแทรก z เข้าไปในรูป yo กลายเป็น -zco ครับ ตัวอื่นในกลุ่มเดียวกันเช่น parecer ⇒ parezco นะครับ

จุดที่พลาดกันเยอะที่สุด supe กับ conocí ในรูปอดีต

ตรงนี้สำคัญมากครับ พอเปลี่ยนเป็นรูปอดีตกาลแบบ pretérito(อดีตที่จบไปแล้ว ณ จุดหนึ่ง)ความหมายจะเลื่อนทั้งสองคำ

ความหมายที่เลื่อนไปในรูปอดีต

saber(รู้)⇒ supe「เพิ่งรู้ ถึงบางอ้อ」
supe, supiste, supo, supimos, supisteis, supieron

conocer(รู้จัก)⇒ conocí「ได้เจอกันครั้งแรก ได้ทำความรู้จัก」
conocí, conociste, conoció, conocimos, conocisteis, conocieron

Cuando supe que me mentía, decidí cortar con él.
(ตอนที่ฉันรู้ว่าเขาโกหก ฉันก็ตัดสินใจเลิกกับเขา)
Mis padres nunca supieron la verdad.
(พ่อแม่ฉันไม่เคยรู้ความจริงเลย)
Conocí a mi novio en un partido de fútbol.
(ฉันเจอแฟนครั้งแรกที่สนามฟุตบอล)

เดี๋ยวนะครับ conocí ที่แปลว่า「ได้รู้จักครั้งแรก」เนี่ย มันก็คือคำว่า「รู้จัก」ในภาษาไทยพอดีเลยไม่ใช่เหรอครับ?
Kodak

ตอบได้เฉียบมากครับ นี่คือข้อได้เปรียบใหญ่ที่สุดของคนไทยเลยนะครับ

คำว่า「รู้จัก」ในภาษาไทยกินความหมายสองอย่าง คือทั้ง「มีความคุ้นเคยอยู่แล้ว」และ「ทำความรู้จักกัน」

ภาษาสเปนก็ใช้ conocer คำเดียวคลุมสองอย่างนี้เหมือนกันเป๊ะ ต่างกันแค่เปลี่ยนเป็นรูปอดีตแล้วกลายเป็นความหมายที่สองครับ

คนที่เรียนผ่านภาษาอังกฤษต้องมานั่งท่องว่า「conocer ในรูปอดีตแปลว่า met」เพราะภาษาอังกฤษไม่มีเส้นเชื่อมระหว่าง know กับ meet เลย

แต่คนไทยแค่นึกถึงประโยคว่า「ยินดีที่ได้รู้จักครับ」ก็เข้าใจได้ทันที

ข้อผิดพลาดที่เจอบ่อยที่สุด อย่าใช้ No conozco เป็นคำตอบสารพัดประโยชน์

Kodak

มีข้อผิดพลาดหนึ่งที่ผมอยากเตือนเป็นพิเศษครับ

เวลาถูกถามอะไรแล้วตอบไม่ได้ คนเรียนใหม่ชอบตอบว่า No conozco ไปเรื่อยนะครับ

แต่ถ้าสิ่งที่ตอบไม่ได้คือข้อเท็จจริง ต้องตอบว่า No sé ครับ

【ตัวอย่างที่ผิดกับที่ถูก】

ถาม:¿Dónde está la estación?(สถานีอยู่ไหน)
× No conozco.
No sé.(ไม่รู้ครับ)

ถาม:¿Conoces a Pedro?(รู้จักเปโดรไหม)
No, no lo conozco.(ไม่ ผมไม่รู้จักเขา)

ลองแปลกลับเป็นภาษาไทยดูครับ「สถานีอยู่ไหน」แล้วตอบว่า「ผมไม่รู้จัก」มันก็แปลกใช่ไหมครับ ต้องตอบว่า「ไม่รู้」

ภาษาไทยกับภาษาสเปนคิดเหมือนกันตรงนี้ครับ

เกร็ดเพิ่มเติม saber ยังแปลว่า「มีรสชาติ」ได้ด้วย

เอ๊ะ รสชาติเหรอครับ? มันเกี่ยวกับการรู้ยังไง
Kodak

ตลกดีใช่ไหมครับ แต่ saber มีความหมายนี้จริง ๆ นะครับ

ใช้ในรูป saber a + ชื่อรสชาติ ครับ อย่าลืมคำว่า a นะครับ

La sopa sabe muy bien.(ซุปนี้อร่อยมาก)
Sabe a limón.(มีรสมะนาว)

ความหมายสองอันนี้มาจากรากภาษาละตินคำเดียวกัน คือคำที่แปลว่า「มีรส/มีปัญญา」ครับ ลองนึกภาพว่า「ชิมโลกจนรู้รส」ก็จะเชื่อมกันได้ไม่ยาก

สรุป saber กับ conocer

คู่นี้ผมกลัวมาตลอดเลยครับ แต่พอเทียบกับ「รู้/รู้จัก」แล้วมันชัดมากจริง ๆ
Kodak

ที่เหลือให้ทุ่มเวลาไปกับ กับ conozco ให้ติดปากนะครับ

ส่วนความหมายไม่ต้องท่องแล้วครับ ภาษาแม่ของคุณจัดการให้เรียบร้อยแล้ว

สรุป
saber = รู้(ข้อเท็จจริง・คำถาม・ทำเป็น)/conocer = รู้จัก(คน・สถานที่・ผลงาน)
●conocer เมื่อกรรมเป็นคน ต้องใส่ a(Conozco a Ana)
●「รู้จักเขา」แตกเป็น Lo conozco(เคยเจอตัว)กับ Sé quién es(รู้แต่ชื่อ)
●รูป yo ผิดปกติ ⇒ (ไม่ใช่ sabo)/conozco(ไม่ใช่ conoco)
●รูปอดีตความหมายเลื่อน ⇒ supe(เพิ่งรู้)/conocí(ได้รู้จักครั้งแรก)
●ตอบไม่ได้เรื่องข้อเท็จจริง ให้พูดว่า No sé ไม่ใช่ No conozco
saber a แปลว่ามีรสชาติแบบนั้น(Sabe a limón)
Kodak
คู่กริยาที่สับสนแบบนี้ยังมีอีก 3 คู่ครับ ทั้งหมดมีแกนความคิดเดียวกัน อ่านรวมทีเดียวจะเห็นภาพชัดขึ้นเยอะนะครับ

คำกริยาภาษาสเปนที่สับสน 4 คู่ กริยาภาษาสเปนคล้ายกัน ต่างกันอย่างไร

แหล่งอ้างอิง
SpanishDictionary.com「Saber vs. Conocer」(https://www.spanishdict.com/guide/saber-vs-conocer
SpanishDictionary.com「Saber」(https://www.spanishdict.com/guide/saber
Collins Dictionary Language Blog「Spanish word of the week: saber」(https://blog.collinsdictionary.com/language-learners/learning-spanish/spanish-word-of-the-week-saber/
Ella Verbs「Saber Conjugation」(https://ellaverbs.com/spanish-verbs/saber-conjugation/
Ella Verbs「Conocer Conjugation」(https://ellaverbs.com/spanish-verbs/conocer-conjugation/