นั่นคือคำว่า Buenas (อ่านว่า บวย-นัส) ครับ
มันคือ คำทักทายที่ใช้ได้โดยไม่ต้องดูนาฬิกาเลย ครับ
ก่อนอื่น ภาษาสเปนแบ่งคำทักทายตามเวลาอย่างไร
ก่อนจะเข้าเรื่อง Buenas ต้องเข้าใจระบบพื้นฐานก่อนครับ
ภาษาสเปนมีคำทักทายที่ แบ่งตามช่วงเวลาของวัน อยู่ 3 คำ
คำทักทายตามช่วงเวลา 3 คำ
Buenos días (บวยนอส ดีอัส) = อรุณสวัสดิ์ ⇒ เช้าถึงประมาณเที่ยง
Buenas tardes (บวยนัส ตาร์เดส) = สวัสดีตอนบ่าย ⇒ เที่ยงถึงตอนฟ้ามืด
Buenas noches (บวยนัส โนเชส) = สวัสดีตอนค่ำ / ราตรีสวัสดิ์ ⇒ ฟ้ามืดแล้ว
ใช่ครับ ตรงนี้แหละคือจุดที่คนไทยจะรู้สึกแปลกที่สุดนะครับ
“สวัสดี” ของเราไม่สนใจเวลาเลยครับ เช้าก็สวัสดี เที่ยงก็สวัสดี ตีสองก็สวัสดี
แต่ภาษาสเปนต้องเลือกให้ถูกช่วง เพราะฉะนั้น นี่คือแนวคิดใหม่ที่ภาษาไทยไม่มี ครับ
คำถามนี้แหละครับที่เป็นปัญหาของทุกคน รวมถึงเจ้าของภาษาเองด้วยครับ
ที่สเปน ฤดูร้อนสามทุ่มฟ้ายังสว่างอยู่เลยครับ ส่วนฤดูหนาวห้าโมงเย็นก็มืดแล้ว เส้นแบ่งมันไม่ชัดเจนเลยนะครับ
และนี่คือเหตุผลที่ Buenas เกิดขึ้นมาครับ
Buenas แปลว่าอะไร ทางลัดที่ตัดเรื่องเวลาทิ้ง
Buenas (บวยนัส) คือรูปย่อของ Buenos días / Buenas tardes / Buenas noches โดยตัดคำที่บอกช่วงเวลาทิ้งไป
เหลือไว้แค่คำว่า “ดี” คำเดียว แล้วไม่ต้องบอกว่าเป็นช่วงไหนของวันเลยครับ
Buenos días
Buenas tardes
Buenas noches
⇒ ตัดส่วนที่บอกเวลาออก เหลือแค่ Buenas
ได้ครับ และเจ้าของภาษาก็ใช้กันจริง ๆ ทุกวันนะครับ
พูดง่าย ๆ ก็คือ Buenas ทำให้ภาษาสเปนกลับมาใกล้เคียงกับ “สวัสดี” ของไทย นั่นเองครับ
ทำไมต้องเป็น Buenas ไม่ใช่ Buenos
คำถามคมมากครับ
คำตอบอยู่ที่ เพศของคำนาม ครับ
คำนามในภาษาสเปนทุกคำมีเพศ คือเพศชายหรือเพศหญิง และคำขยายต้องเปลี่ยนรูปให้ตรงกับเพศของคำนามนั้นครับ
ดูเพศของคำนามทั้ง 3 คำ
días (วัน) ⇒ เพศชาย ⇒ คำขยายต้องเป็น buenos
tardes (ช่วงบ่าย) ⇒ เพศหญิง ⇒ คำขยายต้องเป็น buenas
noches (กลางคืน) ⇒ เพศหญิง ⇒ คำขยายต้องเป็น buenas
⇒ 2 ใน 3 เป็นเพศหญิง รูปย่อจึงกลายเป็น Buenas
พูดให้ชัดขึ้นคือ Buenas ถูกมองว่าย่อมาจาก Buenas tardes เป็นหลักครับ
เพราะฉะนั้น มันจึงไม่มีทางกลายเป็น Buenos ครับ
ถ้าจำไม่ได้ ให้จำแค่ว่า “รูปย่อเป็นเพศหญิงเสมอ” ก็พอนะครับ
เกร็ดเพิ่ม ทำไม día ลงท้ายด้วย a แต่เป็นเพศชาย
สังเกตเก่งมากครับ
กฎทั่วไปคือ -o เพศชาย / -a เพศหญิง ถูกต้องแล้วครับ แต่ día เป็นข้อยกเว้นชื่อดังครับ
คำที่มีรากมาจากภาษากรีกหลายคำก็เป็นแบบนี้ครับ เช่น el problema (ปัญหา) el mapa (แผนที่) ก็เป็นเพศชายทั้งคู่นะครับ
ถูกต้องครับ ตรงนี้ห้ามแก้เป็น Buenas días เด็ดขาดนะครับ
จำเป็นชุดไปเลยว่า Buenos días / Buenas tardes / Buenas noches ครับ
ใช้ Buenas ตอนไหนดี
สถานการณ์ที่ Buenas เปล่งประกายที่สุดคือ ตอนเข้าร้าน ครับ
ที่สเปน เวลาเดินเข้าร้านกาแฟ ร้านขายของ หรือลิฟต์ในอาคาร คนจะทักคนที่อยู่ในนั้นเบา ๆ ครับ และคำที่ใช้บ่อยที่สุดก็คือ Buenas นี่แหละครับ
【สถานการณ์ที่ใช้ได้จริง】
・¡Buenas!
(หวัดดีครับ / ตอนเดินเข้าร้าน)
・¡Hola, buenas!
(สวัสดีครับ / พูดคู่กับ Hola ได้ ฟังดูเป็นมิตรขึ้น)
・Buenas, ¿qué tal?
(หวัดดี เป็นไงบ้าง)
・Buenas, ¿me pones un café?
(หวัดดีครับ ขอกาแฟแก้วหนึ่งได้ไหมครับ)
นี่คือความต่างทางวัฒนธรรมที่สำคัญมากครับ
ในโลกที่พูดภาษาสเปน การเข้าร้านโดยไม่ทักทายเลยถือว่าเย็นชามาก ครับ
แต่จะพูด Buenos días เต็มยศก็ดูเป็นทางการเกินไป Buenas จึงพอดีเป๊ะเลยครับ
Buenas สุภาพแค่ไหน
Buenas อยู่ในระดับ เป็นกันเองแบบสุภาพ ครับ
มันไม่ได้หยาบหรือเสียมารยาท แต่ก็ไม่ได้ทางการเท่ารูปเต็ม
ตำแหน่งของ Buenas บนสเกลความสุภาพ
ทางการที่สุด ⇒ Buenos días / Buenas tardes
กันเองแบบสุภาพ ⇒ Buenas
กลาง ๆ ⇒ Hola
กันเอง ⇒ ¿Qué tal?
กันเองมาก ⇒ ¿Qué onda?
ถ้าเจอเจ้านายในตอนเช้า ให้พูด Buenos días เต็มรูปไว้ก่อนจะปลอดภัยกว่าครับ
แต่ถ้าเป็นร้านที่ไปประจำ หรือเพื่อนบ้านที่เจอกันทุกวัน Buenas จะฟังดูเป็นธรรมชาติกว่ามากนะครับ
จุดที่ต้องระวัง Buenas noches ใช้ได้ทั้งทักและลา
มีอีกเรื่องที่ผู้เริ่มต้นสับสนบ่อยครับ
Buenas noches ทำหน้าที่ได้ทั้ง คำทักทาย และ คำลา ครับ
【ใช้ทักทาย】
・Buenas noches y bienvenidos.
(สวัสดีตอนค่ำครับ ยินดีต้อนรับ)【ใช้ลา】
・Me voy a dormir. ¡Buenas noches!
(ผมไปนอนแล้วนะ ราตรีสวัสดิ์)
ดูจากจังหวะที่พูดครับ ตอนเพิ่งเจอกันก็คือทักทาย ตอนกำลังจะแยกกันก็คือลา
ที่จริงภาษาไทยก็มีแบบนี้นะครับ “สวัสดีครับ” ก็ใช้ได้ทั้งตอนเจอและตอนลาใช่ไหมครับ
ตอบ Buenas ยังไงดี
ง่ายมากครับ ทักกลับด้วยคำเดียวกัน ก็จบครับ
เขาพูด ⇒ ¡Buenas!
เราตอบ ⇒ ¡Buenas! หรือ ¡Hola, buenas!
ถ้าอยากคุยต่อ ⇒ Buenas, ¿qué tal?
ถ้าเขาทักด้วยรูปเต็ม ⇒ ตอบด้วยรูปเต็มกลับไปก็สุภาพดี
หลักง่าย ๆ คือ ตอบกลับด้วยระดับความสุภาพเดียวกับที่เขาใช้มา ครับ
เขาทักแบบสั้น เราก็ตอบสั้น เขาทักเต็มยศ เราก็ตอบเต็มยศ แค่นี้ก็ไม่พลาดแล้วครับ
สรุป Buenas แปลว่าอะไร
・ตัดส่วนที่บอกช่วงเวลาทิ้ง จึง ใช้ได้โดยไม่ต้องดูนาฬิกา
・ที่เป็นรูปเพศหญิงเพราะย่อมาจาก tardes / noches ซึ่งเป็นคำนามเพศหญิง จึงไม่มีทางเป็น Buenos
・días เป็นเพศชาย ทั้งที่ลงท้ายด้วย -a จึงต้องเป็น Buenos días เสมอ
・เหมาะที่สุดกับตอน เข้าร้าน เข้าลิฟต์ ทักเพื่อนบ้าน
・Buenas noches ใช้ได้ทั้งทักทายและกล่าวลา
・ตอบง่าย ๆ ด้วยการทักกลับคำเดียวกัน
นั่นแหละครับคือเสน่ห์ของคำนี้ครับ
แต่รูปเต็มก็ยังต้องรู้ไว้นะครับ เพราะเวลาที่ต้องสุภาพจริง ๆ ยังต้องใช้อยู่ครับ
ภาพรวมของคำทักทายทั้งหมดผมรวมไว้ในบทความนี้แล้ว ลองอ่านดูนะครับ
Wiktionary “buenas” (https://en.wiktionary.org/wiki/buenas)
Erre que ELE “Que significa buenas” (https://errequeele.com/que-significa-buenas/)
SpanishDict “buenas noches” (https://www.spanishdict.com/translate/buenas)
